Działania w ramach podatku wyrównawczego (Pillar 2) – część II

O terminach pierwszego raportowania informowaliśmy Państwa na naszym blogu (https://www.taxpoint.pl/blog/dzialania-w-ramach-podatku-wyrownawczego-pillar-2---czesc-i). W drugiej części przedstawiamy dalsze informacje odnoszące się do formalnej strony nowej instytucji.

Ustawa o rachunkowości

Zgodnie ze zmienionymi przepisami o rachunkowości do informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego dodano punkt 20, który obejmuje informację, że do jednostki ma zastosowanie art. 37 ust. 12 ustawy o rachunkowości, na mocy którego jednostka nie tworzy rezerw i nie ustala aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego związanych z globalnym podatkiem wyrównawczym, krajowym podatkiem wyrównawczym i podatkiem wyrównawczym od niedostatecznie opodatkowanych zysków, o których mowa w ustawie GloBE.

Warto również zauważyć, że zgodnie z art. 74 ust. 4 ustawy o rachunkowości okres przechowywania ksiąg w praktyce wydłuża się o rok dla jednostek objętych Pillar 2, gdyż wynosi on co najmniej 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku określony w ustawie GloBE.

Opinie w sprawie podatku wyrównawczego

W sytuacjach, w których zastosowanie przepisów o Pillar 2 budzi wątpliwości, można złożyć wniosek o wydanie opinii (https://www.podatki.gov.pl/pozostale/globe-opodatkowanie-wyrownawcze/opinia-globe/). Wydano już dwie takie opinie (sygnatury: 0111-KDGB.480.2.2025.2.DS oraz 0111-KDGB.480.3.2025.2.KKU). Zalecamy śledzenie ich, gdyż dostarczają cennych wskazówek dla prawidłowej interpretacji tych niełatwych regulacji. 

W tym zakresie warto wskazać, że w zeszłym roku ukonstytuowała się pierwsza Rada do spraw Opodatkowania Wyrównawczego: https://www.gov.pl/web/finanse/rada-do-spraw-opodatkowania-wyrownawczego.

Pozostałe nowości

15 maja b.r. na stronie Ministerstwa Finansów po raz pierwszy opublikowano również Wykaz jurysdykcji, z którymi Rzeczpospolita Polska zawarła kwalifikowaną umowę o wymianie informacji o opodatkowaniu wyrównawczym (https://www.gov.pl/web/finanse/wykaz-jurysdykcji-z-ktorymi-rzeczpospolita-polska-zawarla-kwalifikowana-umowe-o-wymianie-informacji-o-opodatkowaniu-wyrownawczym). Informacje te będą miały znaczenie praktyczne w przyszłym roku, kiedy pojawią się obowiązki raportowe w odniesieniu do roku 2025 (wymiana informacji zgodnie z art. 133 ust. 4 ustawy GLoBE warunkuje bowiem możliwość zastosowania w niektórych wypadkach zwolnienia z obowiązku złożenia w Polsce informacji GIR o opodatkowaniu wyrównawczym).

Co nas czeka

Ministerstwo Finansów pracuje nad nowelizacją ustawy o GloBE (https://legislacja.rcl.gov.pl/projekt/12407154/katalog/13187152#13187152), której celem jest:

• wdrożenie Wytycznych Administracyjnych OECD z czerwca 2024 r., które dotyczą różnic pomiędzy wartościami stosowanymi na potrzeby Pillar 2 a wartościami bilansowymi, doprecyzowania zasad alokacji podatków do stałego zakładu, a także alokacji zysków i podatków w przypadku jednostek pośredniczących;
• wdrożenie Wytycznych Administracyjnych OECD ze stycznia 2025 r. doprecyzowujących zasady rozpoznawania aktywów z tytułu podatku odroczonego wynikających z otrzymanych ulg podatkowych;
• doprecyzowanie przepisów ustawy tak, by były zgodne z wytycznymi OECD w zakresie bezpiecznych przystani, przepisów dotyczących składania informacji i zeznań czy warunków stosowania jednolitych standardów rachunkowości.

Ponadto czekamy na wdrożenie do polskiego systemu pakietu Side-by-Side (https://eur-lex.europa.eu/eli/C/2026/253/oj) rozwiązującego szereg problemów, jakie powstały w związku z wdrożeniem Pillar 2. Planowane zmiany obejmują:

• wprowadzenie – co istotne dla podmiotów działających w Polskiej Strefie Inwestycji – korzystnych zmian zasad rozliczania polskich ulg podatkowych (QTI) w związku z przyjęciem bezpiecznej przystani „Substance-based Tax Incentive Safe Harbour”;
• wprowadzenie – w odpowiedzi na oczekiwania Stanów Zjednoczonych - mechanizmów (Side by Side oraz UPE Safe Harbour), dzięki którym podatek wyrównawczy nie będzie musiał być obliczany, pod warunkiem że jurysdykcja spółki dominującej (UPE) spełni określone wymogi (minimalny poziom opodatkowania czy brak ryzyka, że stawka efektywna, czyli ETR, spadnie poniżej 15%); 
• wydłużenie tymczasowej przystani CbCR do 2027 r.
• wprowadzenie stałej bezpiecznej przystani opartej o uproszczony sposób kalkulacji ETR.

Będziemy Państwa informować na bieżąco o postępie prac uchwaleniu tych zmian. W szczególności w kręgu naszych zainteresowań pozostaną rozwiązania dla podatników prowadzących działalność w PSI czy korzystających z ulgi B+R, którzy od dawna oczekują rozwiązań niwelujących niekorzystny wpływ Pillar 2 na ich sytuację w zakresie podatku wyrównawczego.

Kalkulacja podatku wyrównawczego i bezpieczne przystanie

W dalszych częściach naszego cyklu odniesiemy się już do merytorycznej strony Pillar 2, a więc do tego jak sprawdzić czy nasza efektywna stawka podatku (ETR) przekracza 15%, jak skalkulować podatek wyrównawczy oraz czy i jakie tzw. bezpieczne przystanie można stosować. Ten ostatni aspekt może mieć najdonioślejsze praktyczne znaczenie dlatego już teraz sygnalizujemy, że najpopularniejszą bezpieczną przystanią, którą będzie można zastosować w odniesieniu do opodatkowania wyrównawczego w pierwszych latach obowiązywania przepisów, jest bezpieczna przystań CBCR. Zgodnie z art. 148 ust. 21 Ustawy o opodatkowaniu wyrównawczym, jeżeli w którymś roku podatkowym, w którym grupa podlegała przepisom ustawy, nie dokonano wyboru stosowania tej bezpiecznej przystani, to tego wyboru nie można dokonać w kolejnych latach (zasada once out, always out). 

Jeśli z punktu widzenia danej Grupy (a nie jedynie spółek zlokalizowanych w Polsce) pierwszym rokiem stosowania przepisów o opodatkowaniu wyrównawczym był rok 2024 (tak np. w odniesieniu do grup z większości krajów UE), to konieczna jest weryfikacja możliwości zastosowania bezpiecznej przystani CBCR dla Polski już za 2024 r. Jeśli zostanie ona potwierdzona to niezbędne będzie zadeklarowanie wyboru jej stosowania w odniesieniu do Polski za rok 2024 w globalnej informacji o podatku wyrównawczym (GIR – GloBE Information Return), składanej na poziomie centralnym przez jednostkę dominującą najwyższego szczebla. Dla roku obrotowego 2024 termin na złożenie pierwszej deklaracji GIR mija już 30 czerwca 2026 roku. Z powyższego wynika, że jeśli Grupa nie zaznaczy wyboru bezpiecznej przystani CBCR w odniesieniu do Polski w GIR za 2024 r. do końca czerwca b.r. to konsekwencje będą nieodwracalne, tj. całkowicie utracona zostaje możliwość zastosowania tej bezpiecznej przystani w Polsce w latach kolejnych. 

Zachęcamy Państwa do śledzenia informacji na naszym blogu oraz kontaktu w razie jakichkolwiek pytań.

‍